Энэ оршин суух статус нь
Мэргэжлийн бус ажил эрхлэлт (E-9) нь Гадаадын ажилчдын хөдөлмөр эрхлэлтийн тухай хууль (외국인근로자의 고용 등에 관한 법률)-д заасан хөдөлмөр эрхлэлтийн зөвшөөрлийн системээр (고용허가제) Солонгост ирж, ажилтан авах зөвшөөрөл авсан компанид ажилладаг гадаад ажилчны оршин суух статус юм (Цагаачлалын хяналтын тухай хуулийн (출입국관리법) хэрэгжүүлэх тогтоолын Хавсралт 1-2). Ажиллах газар нь зарчмын хувьд анх зөвшөөрөл авсан ажлын байр бөгөөд өөр газар шилжихийн тулд тогтоосон шалтгаан, журам шаардлагатай.
Ажил эрхлэх хугацаа нь Солонгост нэвтэрсэн өдрөөс хойш 3 жил бөгөөд ажил олгогч дахин ажилд авахыг хүсвэл нэг удаа 2 жилээс доош хугацаагаар сунгаж болно (Гадаадын ажилчдын хөдөлмөр эрхлэлтийн тухай хууль 18, 18-2-р зүйл).
Хуулийн асуудал гарвал оршин суух эрхэд
E-9 ажилчны хувьд эрүүгийн хэрэг болон хөдөлмөрийн асуудал шууд оршин суух эрхийн асуудал болдог. Ажлын байр солих журмыг алдах эсвэл зөвшөөрөлгүйгээр өөр газар ажиллах нь өөрөө Цагаачлалын хяналтын тухай хууль зөрчсөн үйлдэл болно.
Эрүүгийн шийтгэл авбал
Хорих ял (징역, 금고) оногдуулбал албадан гаргах үндэслэл асуудал болно (Цагаачлалын хяналтын тухай хууль 46-р зүйлийн 1-р хэсгийн 13-р заалт). Торгууль нь албадан гаргах үндэслэл биш ч оршин суух хугацаа сунгах эсвэл өөр оршин суух статус руу шилжих шалгалтад сөргөөр харгалзагдана. Жишээ нь, ур чадвартай ажилтан (E-7-4) руу шилжих шалгалтад сүүлийн 10 жилд 3 сая вон ба түүнээс дээш торгуулийн ял авсан бол хүсэлт гаргах боломжгүй бөгөөд түүнээс бага торгууль ч оноо хасагдана (Хууль зүйн яамны зааварчилгаа (법무부 안내 매뉴얼)).
Зөвшөөрөлгүйгээр ажлын байраа сольвол
Ажлын газар солих зөвшөөрөл (근무처 변경허가) авахаас өмнө шинэ компанид ажиллаж эхэлбэл Цагаачлалын хяналтын тухай хуулийн 21-р зүйлийг зөрчсөнд тооцогдож шийтгүүлж (95-р зүйлийн 6-р заалт), албадан гаргах шийдвэрт хамрагдаж болно (46-р зүйлийн 1-р хэсгийн 9-р заалт). Шинэ компани тодорхой болсон ч зөвшөөрөл гарсны дараа ажиллаж эхлэх ёстой.
Хэлэлгүйгээр ажилдаа гарахаа больвол
Ажилд авсан гадаадын иргэн хаана байгаа нь тодорхойгүй болбол ажил олгогч 15 хоногийн дотор цагаачлалын албанд (출입국·외국인관서) мэдэгдэх ёстой (Цагаачлалын хяналтын тухай хууль 19-р зүйлийн 1-р хэсгийн 2-р заалт). Ингэж мэдэгдсэний дараа ажлын байр солих эсвэл оршин суух эрхээ үргэлжлүүлэхэд хэцүү болж болох тул компаниас гарах болсон шалтгаан болон холбоо барьсан бүртгэлээ хадгалж үлдээгээрэй.
Ажлын байр солих хугацааг хэтрүүлбэл
Хөдөлмөрийн гэрээ дууссан өдрөөс хойш 1 сарын дотор ажлын байр солих хүсэлт гаргаагүй, эсвэл хүсэлт гаргасан өдрөөс хойш 3 сарын дотор ажлын газар солих зөвшөөрөл аваагүй бол улсаас гарах ёстой. Үйлдвэрлэлийн осол, өвчин, жирэмслэлт, төрөлтийн улмаас хүсэлт гаргаж чадаагүй бол тэр шалтгаан арилсан өдрөөс эхлэн хугацааг тооцно (Гадаадын ажилчдын хөдөлмөр эрхлэлтийн тухай хууль 25-р зүйлийн 3-р хэсэг).
Энэ статустай хүмүүст түгээмэл гардаг асуудал
Ажлын байраа солихыг хүсвэл
Ажил олгогч хүндэтгэн үзэх шалтгаанаар гэрээг цуцалсан эсвэл сунгахаас татгалзсан тохиолдол, мөн үйл ажиллагаа түр зогссон, хаагдсан, хөдөлмөрийн нөхцөл зөрчсөн, шударга бус хандсан зэрэг ажилтны буруугүй шалтгаанаар үргэлжлүүлэн ажиллахад хэцүү гэж Хөдөлмөр эрхлэлт, хөдөлмөрийн яамны сайдын (고용노동부장관) зарласан тохиолдол зэрэгт ажлын байр солих хүсэлт гаргаж болно (Гадаадын ажилчдын хөдөлмөр эрхлэлтийн тухай хууль 25-р зүйлийн 1-р хэсэг).
Солих тоо нь эхний 3 жилд зарчмын хувьд 3 удаа, дахин ажилд авснаар сунгасан хугацаанд 2 удаа хүртэл. Ажилтны буруугүй шалтгаанаар сольсон тохиолдлыг тоонд оруулахгүй (мөн зүйлийн 4-р хэсэг).
Цалин эсвэл ажлаас гарсны тэтгэмжээ аваагүй бол
Оршин суух статусаас үл хамааран ажилласан хөлс болон ажлаас гарсны тэтгэмжээ нэхэмжилж болно. Хөдөлмөрийн газарт (노동청) гомдол гаргах, иргэний нэхэмжлэл, урьдчилсан битүүмжлэл (가압류, хариуцагчийн хөрөнгийг урьдчилан битүүмжлэх процесс) зэргийг хамт авч үзнэ.
Ажлаас гарсны тэтгэмжийг ажил олгогчийн даатгуулсан улсаас гарах үеийн даатгалаар (출국만기보험) авдаг бөгөөд даатгалын мөнгийг улсаас гарснаас хойш 14 хоногийн дотор олгоно (Гадаадын ажилчдын хөдөлмөр эрхлэлтийн тухай хууль 13-р зүйл). Цалин олгохгүй байдал үргэлжилбэл ажлын байр солих шалтгаан болж болох тул дансны хуулга, ажилласан бүртгэлээ цуглуулж аваарай.
Ажил дээрээ гэмтвэл
Ажлын үеэр гэмтэх эсвэл өвчин тусвал оршин суух статусаас үл хамааран үйлдвэрлэлийн ослын даатгалын (산재보험) тэтгэмж хүсч болно. Эмчлүүлж байх хугацаанд ажлын байр солих хугацааг тэр шалтгаан арилсан өдрөөс тооцно.
Эмчилгээ удааширч оршин суух хугацаа дуусвал Бусад (G-1) статус руу шилжиж эмчилгээгээ үргэлжлүүлж болох бөгөөд оршин суух хугацааны дээд хязгаараас үлдсэн хугацаа байвал эмчилгээний дараа E-9 статусаа сэргээх журам бий (Хууль зүйн яамны зааварчилгаа).
Шийдвэрийн үр дүнгээс хамааран оршин суух эрхэд юу болох вэ
Эрүүгийн хэргийн үр дүн нь оршин суух статусаас үл хамааран оршин суух эрхийн шалгалт руу шилждэг. Доорх нь хуульд заасан шалгуурыг голлон тайлбарласан бөгөөд бодит шийдвэрийг цагаачлалын алба (출입국·외국인관서) хэргийн нөхцөл байдал болон Солонгос дахь амьдралын байдлыг хамт харж гаргадаг.
- Прокурорт шилжүүлээгүй (불송치), яллахыг хойшлуулсан (기소유예)
- Эдгээр нь ял шийтгэл биш тул албадан гаргах үндэслэл болох 'хорих буюу түүнээс хүнд ял'-д хамаарахгүй. Гэхдээ яллахыг хойшлуулсан болон прокурорт шилжүүлээгүй зарим шийдвэр мөрдөн байцаалтын түүхийн бүртгэлд (수사경력자료) тодорхой хугацаанд үлдэх бөгөөд гадаадын иргэний иргэншил, оршин суух зөвшөөрөлд шаардлагатай бол лавлагдаж болно (Ял хүчингүй болох тухай хууль (형의 실효 등에 관한 법률) 6-р зүйлийн 1-р хэсгийн 6-р заалт, 8-2-р зүйл). Үлдэх хугацаа нь тухайн гэмт хэрэгт хуульд заасан ялын хэмжээнээс хамаарна. Оршин суугч (F-2), байнгын оршин суух (F-5) зэрэг зан төлөвийг харгалздаг шалгалтад ийм хэргийн түүхийг ч шалгадаг.
- Торгууль (хялбаршуулсан журмаар торгох тушаал орно)
- Албадан гаргах үндэслэл болох 'хорих буюу түүнээс хүнд ял'-д орохгүй. Гэвч оршин суух хугацаа сунгах, оршин суух статус өөрчлөх, байнгын оршин суух болон иргэншлийн шалгалтад сөргөөр харгалзагдах бөгөөд хууль зөрчсөн байдал ноцтой бол оршин суух зөвшөөрөл хүчингүй болж болно (Цагаачлалын хяналтын тухай хууль (출입국관리법) 89-р зүйлийн 1-р хэсгийн 5-р заалт). Хууль зүйн яамны шалгалтын шалгуурт торгуулийн хэмжээ болон торгуулийг төлснөөс хойш өнгөрсөн хугацааг харгалздаг заалт олон бий. Хялбаршуулсан журмаар торгох тушаал (약식명령, шүүх хуралдаангүйгээр торгууль тогтоох тушаал) авсан бол хүлээн авсан өдрөөс хойш 7 хоногийн дотор ердийн журмаар шүүхээр хэлэлцүүлэхийг (정식재판) хүсч болно (Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хууль (형사소송법) 453-р зүйл).
- Хорих ялыг тэнссэн (집행유예)
- Хорих ял (징역 эсвэл 금고) оногдуулж байгаа тул албадан гаргах үндэслэл ('хорих буюу түүнээс хүнд ял оногдож суллагдсан хүн', Цагаачлалын хяналтын тухай хууль 46-р зүйлийн 1-р хэсгийн 13-р заалт) асуудал болж болно. Оршин суугч (F-2), байнгын оршин суух (F-5), гадаад дахь солонгос үндэстэн (F-4) зэрэг статусын шалгалтын шалгуурт ял тэнссэн шийдвэрийг ч шүүхийн шийдвэр хүчин төгөлдөр болсон өдрөөс хойш тодорхой хугацаанд татгалзах үндэслэл гэж үздэг.
- Бодит хорих ял (실형)
- Ялаа эдэлж суллагдахдаа албадан гаргах шийдвэрт хамрагдаж болох бөгөөд хорих ангийн дарга суллагдахаар шийдвэрлэгдсэн гадаадын иргэнийг цагаачлалын албанд мэдэгдэх ёстой (Цагаачлалын хяналтын тухай хууль 84-р зүйлийн 2-р хэсэг). Ял эдэлж байх хугацаанд ч албадан гаргах процесс явагдаж болно (85-р зүйл). Албадан гаргах тушаал авч улсаас гарвал түүнээс хойш 5 жилийн турш Солонгост нэвтрэхийг хориглож болно (11-р зүйлийн 1-р хэсгийн 6-р заалт).
- Цагаачлалын хяналтын тухай хууль зөрчих (оршин суух хугацаа хэтрүүлэх, зөвшөөрөлгүй ажиллах гэх мэт)
- Цагаачлалын албаны шалгалтын дараа зөрчлийн торгууль (범칙금, торгуулийн ялтай адилтгах мөнгө) төлөх тухай мэдэгдэл (통고처분) авах эсвэл эрүүгийн мэдээлэл өгөгдөж (고발) болох бөгөөд (Цагаачлалын хяналтын тухай хууль 102, 105-р зүйл) дараа нь гарах тушаал эсвэл албадан гаргалт руу шилжиж болно. Зөрчлийн торгуулийн түүх ч дараагийн оршин суух эрхийн шалгалтад хууль зөрчсөн түүх болж тусгагдана.
- Гарах тушаал ба албадан гаргах тушаал
- Гарах тушаал (출국명령) нь тогтоосон хугацаанд өөрөө улсаас гарахыг шаардсан шийдвэр бөгөөд гарах хугацааг тушаал олгосон өдрөөс хойш 30 хоногийн дотор тогтооно (Цагаачлалын хяналтын тухай хууль 68-р зүйл, хэрэгжүүлэх журмын 65-р зүйл). Албадан гаргах тушаалыг (강제퇴거명령) хүлээн авсан өдрөөс хойш 7 хоногийн дотор Хууль зүйн сайдад эсэргүүцэл гаргаж болно (60-р зүйл). Захиргааны гомдол (행정심판) эсвэл захиргааны хэрэг (행정소송) гаргасан ч шийдвэрийн хүчин төгөлдөр байдал зогсохгүй тул биелэлтийг түдгэлзүүлэх хүсэлтийг (집행정지) хамт гаргах ёстой.
Түгээмэл асуулт
Дарга зөвшөөрөхгүй бол ажлын байраа сольж болохгүй юу?
Даргын зөвшөөрөл заавал шаардлагатай биш. Үйл ажиллагаа түр зогссон, хаагдсан, цалин олгоогүй, зодсон зэрэг хөдөлмөрийн нөхцөл зөрчсөн, шударга бус хандсан гэх мэт ажилтны буруугүй шалтгаан байвал ажлын байр солих хүсэлт гаргаж болно. Гэхдээ тэр шалтгааныг баримтаар харуулах ёстой тул дансны хуулга, эмчийн магадлагаа, мессеж зэрэг нотлох баримтаа эхэлж цуглуулаарай.
Компаниас гараад 3 сарын дотор шинэ компани олохгүй бол яах вэ?
Ажлын байр солих хүсэлт гаргасан өдрөөс хойш 3 сарын дотор ажлын газар солих зөвшөөрөл аваагүй бол улсаас гарах ёстой (Гадаадын ажилчдын хөдөлмөр эрхлэлтийн тухай хууль 25-р зүйлийн 3-р хэсэг). Үйлдвэрлэлийн осол, өвчин, жирэмслэлт, төрөлтийн улмаас бол хугацааг өөрөөр тооцдог тул эмчийн магадлагаа зэрэг нотлох баримтаа бэлтгээрэй.
Торгууль авбал дахин ажилд орох эсвэл оршин суух хугацаа сунгах боломжгүй юу?
Торгуулийн хэмжээгээр шалгуур тогтоосон заалт хуульд байхгүй. Гэхдээ оршин суух хугацаа сунгах, оршин суух статус өөрчлөх шалгалтад сөргөөр харгалзагдах бөгөөд ур чадвартай ажилтан (E-7-4) руу шилжих гэх мэт торгуулийн түүхийг тодорхой шалгадаг шалгалт ч бий. Иймээс мөрдөн байцаалтын шатанд шийдвэрийн хүндийг бууруулах нь чухал.
Цалингаа аваагүй гэж гомдол гаргавал компани намайг 'ажлын байраа орхисон' гэж мэдээлнэ гэж байна.
Цалингаа нэхэмжлэх нь ажилтны эрх бөгөөд цалин олгоогүй нь ажлын байр солих хүсэлт гаргах шалтгаан болж болно. Компанид очих боломжгүй болсон шалтгаан болон холбоо барьсан бүртгэлээ хадгалж, Хөдөлмөрийн газарт эхэлж гомдол гаргасан бол ажлын байраа орхиогүй гэдгийг тайлбарлах үндэслэл болно.
E-9 визээс өөр виз рүү шилжиж болох уу?
Хязгаарлалт их. Тодорхой хугацаанд хууль ёсоор ажилласан хүн онооны шаардлага хангавал ур чадвартай ажилтан (E-7-4) руу шилжих зам бий, гэхдээ энэ шалгалтад ч торгуулийн түүх, Цагаачлалын хяналтын тухай хууль зөрчсөн тоо, хууль бусаар оршин суусан түүхийг шалгадаг. E-9 статустайгаар Солонгост байхдаа Суралцах (D-2) статус руу шилжихийг зөвшөөрдөггүй гэж заасан (Хууль зүйн яамны зааварчилгаа).
Ийм үед даруй зөвлөгөө аваарай
- Цагдаагаас ирж мэдүүлэг өгөхийг шаардсан эсвэл хялбаршуулсан журмаар торгох тушаал (약식명령, торгууль) авсан үед
- Дарга ажлын байр солихыг зөвшөөрөхгүй эсвэл 'ажлын байраа орхисон' гэж мэдээлнэ гэж хэлж байгаа үед
- Хөдөлмөрийн гэрээ дууссан ч 1 сарын дотор юу хийхээ мэдэхгүй байгаа үед
- Цалин, ажлаас гарсны тэтгэмжээ аваагүй эсвэл ажил дээрээ гэмтсэн ч оршин суух хугацаа дуусах дөхсөн үед
Хамт уншихад хэрэгтэй мэдээлэл
Үндэслэл
- Цагаачлалын хяналтын тухай хууль 19, 21, 46, 95-р зүйл
- Цагаачлалын хяналтын тухай хуулийн хэрэгжүүлэх тогтоолын Хавсралт 1-2
- Гадаадын ажилчдын хөдөлмөр эрхлэлтийн тухай хууль 13, 18, 18-2, 25-р зүйл
- Хууль зүйн яамны оршин суух статус тус бүрийн зааварчилгаа (법무부 체류민원 자격별 안내 매뉴얼, 2026 оны 9-р сар): Мэргэжлийн бус ажил эрхлэлт (E-9), Тусгай үйл ажиллагаа (E-7-4)
2026 оны 10-р сарын байдлаар хүчин төгөлдөр Цагаачлалын хяналтын тухай хууль тогтоомж (출입국관리법령) болон Хууль зүйн яамны оршин суух статус тус бүрийн зааварчилгаа (법무부 체류민원 자격별 안내 매뉴얼, 2026 оны 9-р сар)-д үндэслэн бэлтгэв. Хууль зүйн яамны шалгалтын шалгуур үе үе өөрчлөгдөж болно.
Энэ мэдээлэл зөвхөн лавлагаанд зориулагдсан. Оршин суух эсэхийг цагаачлалын алба хэргийн нөхцөл байдал болон Солонгос дахь амьдралын байдлыг хамт харж шийддэг тул ижил шийдвэр гарсан ч нөхцөлөөс хамааран үр дүн өөр байдаг.