Điều khoản tiền phạt vi phạm: hãy xem tính chất trước con số

Điều các công ty nhờ rà soát hợp đồng hỏi đầu tiên thường là số tiền. Tiền phạt vi phạm gấp đôi giá trị hợp đồng có phải quá nhiều không, hay ngược lại, tiền phạt mà chúng tôi sẽ nhận có quá ít không. Nhưng có điều cần xem trước số tiền: khoản tiền đó có tính chất pháp lý như thế nào.

Tiền phạt vi phạm trước hết được xem là bồi thường thiệt hại ấn định trước

Bộ luật Dân sự Điều 398 khoản 4 suy đoán thỏa thuận về tiền phạt vi phạm (위약금) là khoản bồi thường thiệt hại được ấn định trước (손해배상액의 예정). Bồi thường thiệt hại ấn định trước là cơ chế cho phép yêu cầu số tiền đã định mà không cần chứng minh thiệt hại thực tế là bao nhiêu khi xảy ra tranh chấp. Nó thuận tiện cho bên nhận, nhưng đi kèm giới hạn là dù thiệt hại thực tế lớn hơn mức ấn định, về nguyên tắc cũng khó nhận nhiều hơn.

Nếu mức ấn định cao một cách bất hợp lý, tòa án có thể giảm xuống mức thích đáng (cùng điều, khoản 2). Vì vậy, với bên phải trả, số tiền ghi trong hợp đồng không phải là kết thúc. Vẫn còn cơ sở để tranh luận việc giảm dựa trên quy mô giao dịch, diễn biến vi phạm và thiệt hại có thể thực sự phát sinh.

Việc đã ấn định trước cũng không làm mất quyền yêu cầu thực hiện hợp đồng hay hủy bỏ hợp đồng (cùng điều, khoản 3). Có thể lựa chọn riêng giữa việc nhận tiền phạt rồi chấm dứt giao dịch, hay tiếp tục yêu cầu thực hiện. Tiền phạt chậm thực hiện (지체상금) tính theo ngày khi việc giao hàng hay thi công bị chậm cũng có cùng vấn đề. Nếu không có mức trần, chậm càng lâu thì có khi vượt cả giá trị hợp đồng, và khi đó việc có giảm hay không cũng trở thành điểm tranh chấp.

Điều thay đổi khi ghi là 'tiền phạt vi phạm mang tính chế tài'

Nếu hợp đồng ghi rõ tiền phạt vi phạm là khoản phạt mang tính chế tài (위약벌), tình hình có thể khác đi. Thông thường, khoản phạt mang tính chế tài được xem là tiền nhận như một chế tài đối với hành vi vi phạm, nên có thể yêu cầu riêng với bồi thường thiệt hại, và quy định giảm tại Điều 398 khoản 2 cũng có thể không được áp dụng nguyên vẹn. Tuy nhiên, khoản phạt mang tính chế tài quá nặng có thể bị vô hiệu một phần với lý do trái với trật tự xã hội.

Cùng một con số, nhưng trách nhiệm công ty phải gánh sẽ khác nhau tùy đó là bồi thường thiệt hại ấn định trước hay khoản phạt mang tính chế tài, và có thể yêu cầu riêng thiệt hại thực tế hay không. Nếu để trống phần này, sau khi xảy ra tranh chấp, việc đầu tiên sẽ là tranh cãi về cách giải thích.

Công ty bạn là bên nhận hay bên trả

Nếu là bên nhiều khả năng sẽ nhận tiền phạt vi phạm, hãy xem xét hướng đưa vào câu cho phép yêu cầu thiệt hại thực tế riêng với tiền phạt, hoặc ghi rõ đó là khoản phạt mang tính chế tài. Nếu là bên nhiều khả năng sẽ phải trả, hãy ghi rõ tiền phạt vi phạm là bồi thường thiệt hại ấn định trước, đồng thời đưa vào điều khoản giới hạn tổng trách nhiệm và điều khoản loại trừ thiệt hại gián tiếp.

Khi rà soát, lần lượt xem: tính chất của tiền phạt vi phạm đã được xác định bằng câu chữ chưa, có thể yêu cầu thiệt hại thực tế riêng với tiền phạt hay không, có điều khoản giới hạn tổng trách nhiệm và loại trừ thiệt hại gián tiếp hay không, và có cho thời hạn khắc phục để sửa chữa vi phạm hay không.

Dù là mẫu hợp đồng bên kia đã dùng hàng chục lần, vài dòng này vẫn đáng để thương lượng. Sau khi đã ký, ngoài việc trông chờ tòa án giảm, không còn nhiều việc có thể làm.