Tạm đình chỉ truy tố không phải là ‘chuyện chưa từng xảy ra’

“Tôi nhận được quyết định tạm đình chỉ truy tố rồi. Vậy là không có tiền án đúng không?” Đó là câu hỏi chúng tôi thường nghe vào ngày khách hàng nhận được thông báo quyết định.

Câu trả lời là đúng một nửa và sai một nửa. Vì không bị đưa ra xét xử nên không phát sinh tiền án do bị tuyên hình phạt. Nhưng vụ việc không vì thế mà trở thành chưa từng xảy ra.

Đây là quyết định đã thừa nhận hành vi phạm tội

Tạm đình chỉ truy tố (기소유예) không phải là nhận định không có hành vi phạm tội. Đó là quyết định cho rằng tội phạm có xảy ra, nhưng xét các yếu tố như tuổi tác, hoàn cảnh, tình tiết sau khi phạm tội nên lần này không đưa ra xét xử. Cùng là quyết định không truy tố (불기소), nhưng tính chất khác với kết luận không có căn cứ buộc tội (혐의없음) hay không cấu thành tội phạm (죄가안됨).

Đây là quyết định thường được đưa ra trong những vụ việc đã thỏa thuận với người bị hại, hoặc là lỗi lầm lần đầu và thiệt hại không lớn. Trong những vụ việc thừa nhận hành vi, đây cũng có thể là kết quả mà bản ý kiến của luật sư bào chữa hướng tới.

Vì vậy, với người đã tranh luận về hành vi đến cùng, tạm đình chỉ truy tố có thể không hẳn là kết quả đáng mừng. Con đường phản đối một quyết định tạm đình chỉ truy tố mà mình cho là oan không phải hoàn toàn không có, nhưng hẹp và có thời hạn, nên nếu định phản đối, bạn cần trao đổi ngay sau khi nhận thông báo quyết định. Chấp nhận hay phản đối được quyết định khi xem xét cùng lúc lý do của quyết định và hồ sơ từ trước đến nay.

Hồ sơ còn lưu trong một thời gian nhất định

Hồ sơ về việc bị điều tra được quản lý dưới dạng tài liệu lý lịch điều tra (수사경력자료). Quyết định tạm đình chỉ truy tố đối với người thành niên được lưu giữ 5 năm hoặc 10 năm kể từ ngày ra quyết định, tùy theo khung hình phạt của tội (Luật về Hết hiệu lực của Hình phạt (형의 실효 등에 관한 법률), Điều 8-2 khoản 2). Nếu lúc ra quyết định là người chưa thành niên thì thời hạn là 3 năm (cùng điều, khoản 3).

Tài liệu này được quản lý riêng với tài liệu lý lịch tư pháp (범죄경력자료) mà người ta thường gọi là tiền án. Dù vậy, nếu bạn lại bị điều tra vì cùng loại việc, cơ quan điều tra sẽ kiểm tra quyết định tạm đình chỉ truy tố trước đó. Việc người đã một lần được khoan hồng lại tái phạm cùng lỗi sẽ bị nhìn nhận nặng nề trong quyết định lần thứ hai. Tức là quyết định tạm đình chỉ truy tố lần đầu trở thành tình tiết bất lợi trong vụ việc thứ hai.

Khi xin thị thực nước ngoài hoặc trong một số quy trình tuyển dụng, có trường hợp được hỏi về hồ sơ phạm tội hoặc lý lịch bị điều tra. Phải khai báo những gì và đến mức nào thì tùy theo tiêu chuẩn của quốc gia hoặc cơ quan đó, nên an toàn hơn là kiểm tra riêng trước khi nộp hồ sơ.

Những việc còn lại sau quyết định

Cũng có trường hợp quyết định tạm đình chỉ truy tố kèm theo điều kiện như hoàn thành khóa giáo dục hoặc tham gia chương trình tư vấn. Nếu nhận điều kiện như vậy, hãy hoàn thành trong thời hạn được hướng dẫn. Nếu còn khoản tiền đã hứa trả dần khi thỏa thuận, bạn cũng phải giữ lời hứa đó đến cùng. Nếu thất hứa và người bị hại lại khiếu nại, sự việc sẽ trở nên phức tạp.

Tùy theo nghề nghiệp, như công chức hoặc một số nghề cần chứng chỉ hành nghề, quyết định tạm đình chỉ truy tố cũng có thể dẫn đến vấn đề kỷ luật hoặc tư cách hành nghề. Nếu thuộc trường hợp này, nên kiểm tra riêng xem sau khi nhận quyết định có phải báo cho cơ quan nơi mình công tác hay không, và thủ tục nào sẽ tiếp theo.

Tạm đình chỉ truy tố có nghĩa là bạn đã được trao thêm một cơ hội. Dù bạn cất quyết định thật sâu trong ngăn kéo, cách bạn sử dụng cơ hội đó sẽ được thể hiện qua vài năm sau quyết định.