Cuộc gọi đầu tiên của điều tra viên: những điều nhất định phải ghi lại

Khi một cuộc gọi từ số lạ bắt đầu bằng câu “đây là đội điều tra của đồn cảnh sát”, phần lớn mọi người đầu óc trống rỗng. Khi nghe khách hàng kể lại cuộc gọi đó trong phòng tư vấn, không ít người cho biết vì quá hoảng hốt nên đã giải thích hoàn cảnh rất dài ngay lúc đó. Trường hợp yêu cầu có mặt qua điện thoại, báo cáo điều tra ghi lại nội dung đó sẽ được đưa vào hồ sơ vụ việc (Quy tắc điều tra (수사준칙), Điều 19 khoản 4), và những gì bạn nói trong cuộc gọi đôi khi trở thành ấn tượng đầu tiên về vụ việc. Muốn thanh minh là điều tự nhiên, nhưng vào lúc đó bạn thậm chí còn chưa biết vụ việc đang hỏi về điều gì.

Những điều cần ghi lại đã được xác định sẵn

• Tội danh và số vụ việc
• Bộ phận phụ trách, tên điều tra viên, số điện thoại trực tiếp
• Vụ việc bắt đầu từ đơn tố cáo, hay từ trình báo tại hiện trường hoặc phát sinh từ vụ việc khác
• Ngày giờ và địa điểm có mặt mà điều tra viên đề xuất

Về nguyên tắc, yêu cầu có mặt được thực hiện bằng giấy triệu tập có ghi tóm tắt sự việc bị nghi phạm tội, và chỉ khi có lý do gấp mới có thể thực hiện qua điện thoại hoặc tin nhắn (Quy tắc điều tra, Điều 19 khoản 3). Vì vậy, hỏi tóm tắt lý do bị triệu tập là câu hỏi hoàn toàn đương nhiên. Dù không được nghe chi tiết qua điện thoại, chỉ cần biết tội danh là hướng chuẩn bị đã khác đi rất nhiều.

Hãy hỏi cả việc bạn được triệu tập với tư cách nghi phạm hay người làm chứng tham khảo (참고인). Có trường hợp được liên lạc với tư cách người làm chứng tham khảo rồi chuyển thành nghi phạm ngay giữa buổi lấy lời khai, nên dù là tư cách nào cũng không nên xem nhẹ.

Không cần chốt ngày ngay lúc đó

Điều tra viên phải thỏa thuận ngày giờ và địa điểm lấy lời khai với nghi phạm, và nếu có luật sư bào chữa thì cũng phải thỏa thuận với luật sư (Quy tắc điều tra, Điều 19 khoản 2). Nếu được đề nghị hoãn thì phải điều chỉnh, trừ khi có lý do đặc biệt. Câu “tôi sẽ trao đổi với luật sư rồi liên lạc lại” không phải là câu trả lời tạo ấn tượng né tránh, mà là câu trả lời nằm trong thủ tục.

Cắt đứt liên lạc hoặc không có mặt mà không có lý do là chuyện khác. Nếu không chấp hành yêu cầu triệu tập mà không có lý do chính đáng, cơ quan điều tra có thể đề nghị ra lệnh bắt (Bộ luật Tố tụng Hình sự (형사소송법), Điều 200-2). Cơ quan điều tra cũng phân biệt giữa việc lùi lịch và việc né tránh điều tra. Nếu khó có mặt vì lịch công việc hoặc đang điều trị, tốt hơn là nói thật hoàn cảnh đó. Cũng có quy định cho phép lấy lời khai bên ngoài trụ sở cơ quan điều tra nếu việc đến đồn cảnh sát để lấy lời khai là đặc biệt khó khăn do điều trị hoặc lý do tương tự (Quy tắc điều tra, Điều 19 khoản 5).

30 phút sau khi cúp máy

Khi cuộc gọi kết thúc, bạn sẽ muốn liên lạc với người kia để hỏi có chuyện gì. Chính một tin nhắn đó trong nhiều trường hợp lại trở thành tài liệu bất lợi nhất trong vụ việc. Hỏi tình hình qua người quen chung cũng vậy. Bất kể ý định thế nào, việc đó có thể bị hiểu là tình tiết thống nhất lời khai, và việc dọn dẹp phòng trò chuyện hay xóa ảnh cũng thường xảy ra đúng vào khoảng thời gian này.

Tốt hơn là dùng 30 phút đó để ghi lại trí nhớ. Hãy ghi ra những gì nhớ được về việc khi nào, ở đâu, với ai, rồi đánh dấu phần nào chắc chắn, phần nào mơ hồ. Hãy lưu ảnh màn hình tin nhắn triệu tập, còn nếu là cuộc gọi thì ghi lại thời điểm gọi và những gì điều tra viên đã nói. Ghi chú này sẽ là điểm khởi đầu cho việc tư vấn và chuẩn bị cho buổi lấy lời khai.