Luật sư trong phòng lấy lời khai không trả lời thay bạn

Với những người đã quyết định có luật sư đi cùng khi bị lấy lời khai, có một câu hỏi chúng tôi thường nghe vào hôm trước buổi lấy lời khai: 'Nếu có câu hỏi khó thì luật sư sẽ trả lời thay tôi phải không?' Trái với kỳ vọng, người trả lời câu hỏi trong phòng lấy lời khai là chính người bị tình nghi. Vì nếu luật sư nói thay ở bên cạnh thì đó không thể là lời khai của người bị tình nghi.

Vị trí của luật sư theo quy định pháp luật

Khi người bị tình nghi hoặc người nhà yêu cầu, cán bộ cảnh sát tư pháp phải cho luật sư bào chữa tham gia buổi hỏi cung, trừ khi có lý do chính đáng (Luật Tố tụng Hình sự Điều 243-2 khoản 1). Luật sư tham gia có thể phát biểu ý kiến sau khi kết thúc hỏi cung; ngay cả trong lúc hỏi cung cũng có thể phản đối cách hỏi không chính đáng, và có thể phát biểu ý kiến khi được điều tra viên chấp thuận (cùng điều, khoản 3).

Quy tắc điều tra (수사준칙) quy định cho luật sư ngồi ở vị trí có thể hỗ trợ thực chất, chẳng hạn ngay bên cạnh người bị tình nghi, và cho phép tư vấn pháp lý, trao đổi và ghi chép phục vụ việc đó (Quy tắc điều tra Điều 13 khoản 1). Cũng không thể ngăn luật sư tham gia với lý do đây chỉ là buổi trao đổi đơn thuần chứ không phải hỏi cung (cùng điều, khoản 2).

Ý kiến của luật sư được ghi vào biên bản, và luật sư cũng đọc và ký biên bản đó (cùng điều, khoản 4). Các nội dung về việc luật sư tham gia hoặc bị hạn chế tham gia cũng được ghi lại trong biên bản. Việc những gì xảy ra trong phòng lấy lời khai được lưu lại thành hồ sơ có ý nghĩa lớn hơn bạn nghĩ.

Những việc luật sư thực sự làm tại đó

• Chỉ ra cách hỏi không phù hợp khi câu hỏi đã mặc định sẵn một kết luận chưa được chứng minh ('Tại sao anh lại lừa họ?')
• Nhắc rằng bạn đã trả lời rồi khi cùng một câu hỏi được lặp lại chỉ với cách diễn đạt khác
• Đề nghị cho nghỉ khi người bị tình nghi có vẻ mệt mỏi
• Nhắc bạn không trả lời theo phỏng đoán ở những chỗ trí nhớ không rõ
• Cùng đọc biên bản để tìm những chỗ cách diễn đạt đã bị thay đổi

Luật sư không thì thầm nhắc câu trả lời. Thay vào đó, luật sư có thể nhận ra thời điểm bạn đi chệch khỏi hướng đã thống nhất trước và kịp thời dừng lại. Vì vậy, hiệu quả của việc đi cùng phụ thuộc rất nhiều vào mức độ chuẩn bị chung trước buổi lấy lời khai.

Nếu muốn trao đổi với luật sư trong lúc đang bị lấy lời khai, bạn chỉ cần nói ra. Yêu cầu cho thời gian để trao đổi một chút là quyền chính đáng của người bị tình nghi, và không có lý do gì để đánh giá bất lợi chính yêu cầu đó.

Đi cùng mà không chuẩn bị thì chỉ được một nửa

Luật sư mới gặp lần đầu vào ngày lấy lời khai khó biết được phần nào của vụ việc là nguy hiểm. Phải dự đoán trước các câu hỏi, thử trả lời trước, và xác định sẽ khai đến đâu, từ chối khai ở câu hỏi nào, thì mới thấy được chỗ cần can thiệp trong phòng lấy lời khai. Đó cũng là lý do Jisan tập dượt lấy lời khai trước buổi lấy lời khai. Khi tập dượt, chúng tôi hỏi những câu điều tra viên có thể đặt ra với đúng giọng điệu thực tế và cùng bạn tìm ra những chỗ câu trả lời bị lung lay.

Luật sư trong phòng lấy lời khai không hẳn là người chiến đấu thay bạn, mà gần với người cùng quan sát và lưu lại hồ sơ về những gì diễn ra ở đó. Chỉ riêng việc có người đang theo dõi bên cạnh đôi khi đã làm thay đổi cách đặt câu hỏi.