Талийгаачийн эд хөрөнгөд гар хүрвэл өв хүлээн авахаас татгалзах зам хаагддаг учир

Иргэний хуульд өв залгамжлагчийн дотоод хүслээс үл хамааран өвийг хүлээн авсан гэж үзэх заалт бий. 1026 дугаар зүйлийн хуулийн дагуу энгийн хүлээн авалт (법정단순승인) юм. Үүнд хамаарвал өр нь эд хөрөнгөөс хамаагүй их байсан ч өв хүлээн авахаас татгалзах (상속포기) эсвэл хязгаарлагдмал хүлээн авалт (한정승인) хүлээн авагдахгүй байж болно. Оршуулгын ажил хийж байхдаа санамсаргүй хийсэн зүйл хэдэн сарын дараа асуудал болдог нь ч үүнээс.

Хууль энгийн хүлээн авалт гэж үздэг гурван тохиолдол

• Өв залгамжлагч өвийн эд хөрөнгийг захиран зарцуулсан үед (1 дэх заалт)
• 3 сарын дотор хязгаарлагдмал хүлээн авалт эсвэл татгалзал хийгээгүй үед (2 дахь заалт)
• Хязгаарлагдмал хүлээн авалт эсвэл татгалзал хийсний дараа өвийн эд хөрөнгийг нуусан, зохисгүйгээр зарцуулсан, эсвэл зориуд эд хөрөнгийн жагсаалтад бичээгүй үед (3 дахь заалт)

Юу захиран зарцуулалт болох вэ

Талийгаачийн хадгаламжийг гаргаж амьжиргааны зардалд зарцуулах, талийгаачийн машиныг зарах эсвэл өөрийн нэр дээр шилжүүлэх, талийгаачийн буцааж авах ёстой түрээсийн барьцааны мөнгийг авч ах дүүс хооронд хуваах нь ердийн жишээ. Оршуулгын зардал зэрэг нийгмийн нийтлэг ойлголтоор зохистой хүрээний зардлыг өвийн эд хөрөнгөөс төлснийг захиран зарцуулалт гэж үзээгүй шүүхийн шийдвэр байдаг ч дүн болон зориулалтаа баримтаар тайлбарлаж чаддаг байх ёстой. Ижил оршуулгын зардал ч дүн нь хэтэрсэн эсвэл үлдсэн мөнгийг хувьдаа зарцуулсан бол дүгнэлт өөр болж болно.

2026 оны 9 дүгээр сарын 11-нээс эхлэн нас барсныг бүртгүүлсний дараагийн өдрөөс талийгаачийн нэр дээрх санхүүгийн гүйлгээ хаагдана. Яаралтай оршуулгын зардал болон эмнэлгийн төлбөрийг санхүүгийн байгууллага эмнэлэг эсвэл оршуулгын газар руу шууд шилжүүлдэг үл хамаарах зарлагын аргаар хийвэл өв залгамжлагчийн гараар дамжихгүй тул захиран зарцуулалтын маргаан ч багасна.

Эсрэгээрээ захиран зарцуулалт мэт харагдах ч тийм биш мөнгө бий. Эхнэр, нөхөр эсвэл хүүхдийг ашиг хүртэгчээр тогтоосон нас барсны даатгалын нөхөн төлбөр, Үндэсний тэтгэврийн тэжээгчээ алдсаны тэтгэвэр зэрэг хуулиар хүлээн авагчийг нь тогтоосон тэтгэмж нь өвийн эд хөрөнгө биш, хүлээн авагчийн өөрийн эд хөрөнгө тул зарчмын хувьд авсан ч энгийн хүлээн авалт болохгүй. Гэхдээ даатгалын ашиг хүртэгч нь талийгаач өөрөө байвал тэр даатгалын мөнгө өвийн эд хөрөнгө тул даатгалын гэрээгээ эхлээд шалгаарай.

Үнэндээ хамгийн түгээмэл энгийн хүлээн авалт нь 2 дахь заалт. Ямар ч мэдүүлэг гаргалгүй 3 сарыг өнгөрөөвөл тэр чигээрээ энгийн хүлээн авалт болно. Эд хөрөнгийн лавлагааны хариуг хүлээж байгаад хугацаа хэтрүүлэх явдал цөөнгүй тул хариу удааширвал хугацаа дуусахаас өмнө сунгуулах хүсэлтээ эхлээд гаргах нь найдвартай.

Татгалзсаны дараа ч дуусаагүй

3 дахь заалт нь татгалзал эсвэл хязгаарлагдмал хүлээн авалтыг хүлээн авсны дараа хэрэглэгдэнэ. Талийгаачийн гэрт байсан үнэт эдлэл эсвэл бэлэн мөнгийг сэм авах, эсвэл хязгаарлагдмал хүлээн авалтын эд хөрөнгийн жагсаалтаас мэдэж байсан хадгаламжаа хасвал энгийн хүлээн авалт гэж үзэж болно. Татгалзсан хүн ч тэр татгалзлаар өв залгамжлагч болсон хүн эд хөрөнгийг удирдаж чадах хүртэл өөрийн эд хөрөнгөтэй адил анхааралтайгаар удирдлагаа үргэлжлүүлэх ёстой (1044 дүгээр зүйл).

Талийгаачийн данснаас аль хэдийн мөнгө шилжүүлсэн бол нуухаас илүү хэзээ, хэдийг, юунд зарцуулснаа цэгцэлж авах нь дээр. Захиран зарцуулалт мөн эсэхийг эцэстээ тэр бүртгэлийг харж дүгнэдэг учраас. Үлдсэн бэлэн мөнгө байвал тусад нь хадгалж, зарцуулсан мөнгөний баримтыг оршуулгын газар, эмнэлэг тус бүрээр цуглуулж аваарай.